Skip to main content

Schuldenproblematiek aanpakken

27-02-2019  |  Artikel Algemeen

Onlangs was het Algemeen Overleg in de tweede kamer over schulden. Daarin zijn veel onderwerpen naar voren gekomen. Sowieso is er in de media en bij de politiek veel aandacht voor schuldenproblematiek. Vaak wordt daarin onderscheid gemaakt tussen mensen die niet kunnen en niet willen betalen. Daarover later in het artikel meer.

Regulering incassobranche

De bedoeling is om mensen die in betalingsproblemen zijn gekomen meer bescherming te bieden. Dat kan bijvoorbeeld door de branche die achter openstaande schulden aangaat te reguleren. Binnenkort gaat dat gebeuren. De minister heeft toegezegd met een wetsvoorstel te komen om vanaf medio 2021 alle incassobureaus in te schrijven in een register. Er komen ook toelatingseisen om ingeschreven te kunnen worden in het register. De vraag is dan, is dat nodig?

In Nederland zijn enkele honderden incassobureaus actief. Daarvan is een heel klein deel (enkele tientallen) lid van een belangenvereniging. Die belangenvereniging heeft toelatingseisen. Het overgrote deel van de incassobureaus (meer dan 90%) is dus geen lid van die club. Zij kunnen (binnen de wettelijke regels) alles doen wat ze willen. Er bestaan ook geen toelatingseisen om een incassobureau te beginnen. Iedereen kan een koperen plaat aan de gevel schroeven en een incassobureau beginnen. Dat gaat veranderen.

Maar gerechtsdeurwaarders dan? Gerechtsdeurwaarders hebben op dit moment al veel toezicht. Met gerechtsdeurwaarders kijken ten minste zes instanties mee:

  • Bureau Financieel Toezicht;
  • Tuchtkamer bij de rechtbank Amsterdam;
  • de Nationale Ombudsman;
  • de Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders;
  • de Autoriteit Consument & Markt;
  • elke twee jaar onderzoeken auditoren of deurwaarders zich aan kwaliteitsnormen houden.

Ook zijn er toelatingseisen om gerechtsdeurwaarder te worden. Zo moet er een specifieke opleiding gedaan worden, moet een commissie van deskundigen bepalen of de onderneming het wel gaat redden, moet de tuchtkamer een verklaring afgeven over je verleden (naast een specifieke VOG) en benoemt de koning uiteindelijk de gerechtsdeurwaarder.

Rechten schuldenaar

In de politiek is steeds meer aandacht voor de problemen die mensen ondervinden met schulden. Er bestaat een beeld dat een groot deel van de huishoudens in Nederland problematische schulden hebben (ongeveer 1,5 miljoen). Welke groep daarvan niet kan betalen is niet duidelijk, maar ongeveer 90.000 mensen melden zich jaarlijks bij de schuldhulpverlening. Ik ga ervan uit dat die laatste groep de niet-kunners zijn. Maar de vraag is, waarom kunnen deze mensen niet betalen? Verhogingen van schulden door de overheid zijn vaak de grootste veroorzakers (denk aan de winstverdriedubbelaar van het CJIB of de zorgpremie voor wanbetalers van € 138,50 per maand), maar er is ook een grote groep die wij ook wel de ‘onaanraakbaren’ noemen. Deze mensen hebben veel schulden en hebben maximaal loonbeslag liggen. Of deze mensen nieuwe schulden maken of niet, dat zullen zij niet merken in hun maandelijks inkomsten, omdat er niet meer dan maximaal loonbeslag gelegd kan worden. Als mensen in die situatie meer schulden maken, zijn het dan niet-willers of niet-kunners, of zijn het allebei?

Vroegsignalering en opvoeden

De meeste oplossingen van de overheid richten zich op de achterkant van de problemen. Mensen zitten al in de schulden en de nieuwe regelgeving richt zich met name op de incassobranche en de schuldhulp. Echte problemen los je op als je ze aan ziet komen. Dat noemen we vroegsignalering. Zodra er problemen aan lijken te komen of de eerste signalen steken de kop op, kan je al concreet aan de slag om erger en onoplosbaar te voorkomen. Eigenlijk ben je dan ook al te laat. Veel mensen leven op 100% van hun inkomen en sparen niet. Elke financiële tegenvaller levert dan gelijk problemen op. Maar ook minder voor de hand liggende oorzaken kunnen schulden veroorzaken. Wat als je partner of je kind ernstig ziek wordt? Of je zit tussen twee banen in? Is er dan een buffer om even vooruit te kunnen? Zijn de vaste lasten zo hoog dat een tegenvaller altijd problemen oplevert?

BoitenLuhrs

De problemen zijn dus ingewikkeld en niet eenvoudig op te lossen. Gerechtsdeurwaarders zitten in het systeem aan het einde van de keten. De Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders heeft daarom oplossingen bedacht om problemen in ieder geval niet groter te maken dan ze zijn. Zo is sinds enkele jaren elk loonbeslag van gerechtsdeurwaarders in een landelijk register opgenomen zodat gerechtsdeurwaarders onderling al heel vroeg in het proces weten of het zinvol is om kosten te maken in het proces. Nu is de volgende stap in de maak. Gerechtsdeurwaarders willen het voor mensen in de schulden en hun hulpverleners gemakkelijk inzichtelijk maken of iemand schulden heeft. Dat gaan ze in een centrale database doen. Kijk voor meer informatie hierover op www.schuldenwijzer.nl

Heeft u vragen naar aanleiding van dit artikel? Neemt u dan gerust contact op met een van onze medewerkers.

Contact ons

Vragen of een afspraak maken?

Nieuwsbrief

Wilt u op de hoogte blijven over de ontwikkelingen op incasso gebied binnen uw branche? Meld u nu aan voor de nieuwsbrief en ontvang deze elke maand.